Fizyoterapist
Kocaçeşme Mah. Atatürk Cad. No:110 K:4 D:8
Salihli / Manisa
Diş sıkma (bruksizm), kişinin farkında olmadan dişlerini sıkması veya gıcırdatması durumudur. Bu durum genellikle gece uyku sırasında ortaya çıkar (uyku bruksizmi), ancak gündüzleri de stres, odaklanma ya da sinir anlarında istemsizce yaşanabilir (gündüz bruksizmi).
Diş sıkma; sadece ağız ve diş sağlığını değil, çene eklemini (temporomandibular eklem – TMJ), boyun kaslarını, baş ve yüz yapısını da etkileyebilir. Uzun vadede çene ağrısı, baş ağrısı, diş aşınmaları, boyun tutukluğu ve kulak çınlaması gibi çok yönlü belirtilerle kendini gösterir.
Fizyoterapist Emrah Çay gibi temporomandibular eklem bozuklukları konusunda uzmanlaşmış bir fizyoterapist, bu problemi sadece çene düzeyinde değil, boyun, omuz ve postür zinciri içinde değerlendirerek etkili bir çözüm sunar.
Bruksizmin temelinde genellikle fizyolojik değil, psikolojik ve nöromüsküler nedenler bulunur. En yaygın nedenler şunlardır:
Stres ve Anksiyete: Günlük hayatın getirdiği psikolojik yük, uyku sırasında bilinçsizce diş sıkma alışkanlığına dönüşebilir.
Uyku Bozuklukları: Uyku apnesi, huzursuz bacak sendromu gibi bozukluklar, uyku sırasında çene kaslarının kontrolsüz kasılmasına neden olabilir.
Kötü Duruş: Boyun ve sırt bölgesindeki postür bozuklukları, çene kaslarında gerginliğe yol açabilir.
Çene Eklemi Problemleri: Temporomandibular eklemdeki (TMJ) hizasızlık ya da aşırı kullanım, çene kapanış mekanizmasında bozulmalara neden olabilir.
Diş Yapısı Sorunları: Eksik dişler, kötü yapılmış dolgular veya protezler, çene kapanışında dengesizliğe yol açabilir.
Nörolojik ve İlaç Etkileri: Bazı antidepresanlar ve sinir sistemi ilaçları bruksizmi tetikleyebilir.
Diş sıkma problemi hem çocuklarda hem yetişkinlerde görülebilir. Ancak erişkin yaşta kronikleşme riski daha fazladır.
Bruksizm, erken dönemde fark edilip doğru müdahale ile yönetildiğinde ciddi diş hasarlarının ve kas-iskelet sistemi problemlerinin önüne geçilebilir. İşte dikkat edilmesi gereken başlıca noktalar:
Fizyoterapist Değerlendirmesi: TMJ, boyun ve sırt bölgesi postüral değerlendirme ile birlikte ele alınmalı, kas kısalıkları ve tetik noktalar belirlenmelidir.
Manuel Terapi ve Egzersiz: Çene çevresindeki kasların gevşetilmesi, kas dengesinin sağlanması ve postüral farkındalık egzersizleri tedavinin temelini oluşturur.
Gece Plağı (Splint): Diş hekimi tarafından hazırlanacak bir gece plağı, çene eklemi ve dişleri koruyarak semptomları hafifletmeye yardımcı olur.
Stres Yönetimi: Meditasyon, nefes egzersizleri ve psikolojik destek, özellikle gece bruksizmi için önemli bir tamamlayıcıdır.
Uyku Kalitesi: Uyku hijyenine dikkat etmek (ekransız ortam, düzenli uyuma saatleri), kas kasılmalarını azaltabilir.
Ergonomi ve Günlük Alışkanlıklar: Uzun süreli bilgisayar başında çalışma veya telefonla konuşurken çeneye yük bindiren pozisyonlar düzeltilmelidir.
Unutulmamalıdır ki bruksizm sadece bir diş sorunu değil; kas, eklem, postür ve psikoloji arasında bir etkileşim bozukluğudur. Bu nedenle bütüncül bir yaklaşımla ele alınmalıdır.
Kaynak:
Manfredini, D., & Lobbezoo, F. (2010). Role of psychosocial factors in the etiology of bruxism. Journal of Orofacial Pain, 24(3), 253–262.
Copyright © 2025 Tüm hakları saklıdır. | Fzt. Emrah ÇAY | Made with happiness ♥
