Fizyoterapist
Kocaçeşme Mah. Atatürk Cad. No:110 K:4 D:8
Salihli / Manisa
Donuk omuz, tıbbi adıyla adheziv kapsülit, omuz eklemini çevreleyen bağ dokusunun (kapsülün) kalınlaşıp sertleşmesi ve yapışıklıkların oluşması sonucunda omuz hareketlerinin kısıtlanmasıyla seyreden, ağrılı ve ilerleyici bir kas-iskelet sistemi problemidir. En belirgin özelliği, hem aktif hem de pasif omuz hareketlerinde ciddi azalma olmasıdır. Hasta, özellikle kolunu yukarı kaldırmakta, başının arkasına veya sırtına uzanmakta güçlük yaşar.
Donuk omuz, genellikle 40–60 yaş arası bireylerde görülür ve kadınlarda daha sık rastlanır.
Donuk omuzun nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte, bazı risk faktörleri ve eşlik eden durumlar hastalığın gelişimini tetikleyebilir. Bunlar üç ana başlık altında toplanabilir:
Sebebi belirlenemeyen, kendiliğinden gelişen formdur. Genellikle sağlıklı bireylerde yavaş yavaş başlar.
Başka bir sağlık sorununa bağlı olarak gelişir. En sık ilişkilendirilen durumlar şunlardır:
Diyabet (özellikle tip 1)
Tiroid hastalıkları (hipotiroidi, hipertiroidi)
Parkinson hastalığı
Kalp hastalıkları
Felç geçiren bireylerde hareketsizliğe bağlı gelişen omuz sertliği
Omuz cerrahisi, kırık, travma veya immobilizasyon sonrası
Düşme, ani zorlanma veya cerrahi müdahaleler sonrası omuzun uzun süre hareketsiz kalması sonucu ortaya çıkar.
Donuk omuz, genellikle üç evrede gelişir:
Ağrılı Evre (1–3 ay): Omuzda giderek artan ağrı başlar, gece uykuları bozar.
Donma Evresi (4–9 ay): Ağrı azalabilir ancak omuz hareketleri ciddi şekilde kısıtlanır.
Çözülme Evresi (9–18 ay): Hareketler yavaş yavaş geri kazanılır.
Donuk omuz tedavisinde amaç; ağrıyı azaltmak, eklem hareket açıklığını artırmak ve omuz fonksiyonlarını geri kazandırmaktır. Bu süreçte dikkat edilmesi gereken temel unsurlar şunlardır:
Erken Müdahale: Donuk omuz ilerleyici bir hastalıktır. Erken dönemde başlanan fizyoterapi, sürecin kısalmasına ve hareket kaybının önlenmesine yardımcı olur.
Fizyoterapi ve Egzersiz: Manuel terapi, kapsüler germe teknikleri, elektroterapi uygulamaları ve kişiye özel egzersiz programları ile omuzun hareketliliği ve esnekliği artırılır.
Evde Egzersizlerin Devamı: Klinikte başlayan tedavi süreci, evde sürdürülebilir egzersizlerle desteklenmelidir. Uyulması gereken program fizyoterapist tarafından belirlenmelidir.
Sabırlı Olmak: Donuk omuzun tamamen iyileşmesi zaman alır. Bu süreçte sabırlı olmak, tedaviyi yarıda bırakmamak ve düzenli kontrolleri aksatmamak önemlidir.
İkincil Koruma: Donuk omuz geçiren bireylerde, karşı omuzda da benzer tablo gelişebilir. Bu nedenle diğer omzun da hareketliliği takip edilmeli, önleyici egzersizler yapılmalıdır.
Donuk omuz tedavisinde cerrahi genellikle son çare olarak düşünülür. Uygun fizyoterapi ve bireye özel yaklaşımla büyük oranda başarı elde edilebilir.
Kaynak:
Hand, C., Clipsham, K., Rees, J. L., & Carr, A. J. (2008). Long-term outcome of frozen shoulder. The Journal of Shoulder and Elbow Surgery, 90(7), 928–933.
Copyright © 2025 Tüm hakları saklıdır. | Fzt. Emrah ÇAY | Made with happiness ♥
